Oparcie dla dziecka w niemieckim postępowaniu rodzinnym: rola kuratora procesowego (Verfahrensbeistand)

Trudna sytuacja dziecka

Kryzys rodzinny oznacza dla dziecka rozpad tego, co dotąd dawało mu oparcie: role, codzienność i pytanie o to, co dalej, zostają ułożone na nowo. Dotyka go to z dwóch stron. Najbliżsi, którzy dotąd byli dla niego oparciem, często nie są w stanie przejściowo mu go dać, bo sami są obciążeni. A jednocześnie wiele rozstrzyga się ponad jego głową — o jego codzienności, relacjach i miejscu, w którym ma żyć, decyduje się bez tego, by zawsze rozumiało, co się dzieje i o co właściwie chodzi.

Rola kuratora procesowego dziecka (Verfahrensbeistand)

W takiej sytuacji postępowanie powinno w miarę możliwości dawać dziecku orientację i poczucie bezpieczeństwa. Zapewnia to przede wszystkim kurator procesowy dziecka. W sposób dostosowany do wieku tłumaczy dziecku, o co chodzi, czego może się spodziewać i za co nie ponosi odpowiedzialności. Dba też o to, by wola i interes dziecka zostały dostrzeżone, właściwie zrozumiane i przedstawione w postępowaniu. Dziecko nie staje się przez to stroną rozstrzygającą, ale zostaje uwzględnione razem z tym, jak samo widzi swoją sytuację.

Pewność wynikająca z roli

Ta pewność bierze się z jednoznacznego charakteru roli. Verfahrensbeistand ma jeden, ustawowo określony punkt odniesienia: dziecko. Ustala jego interes, przedstawia go w postępowaniu i tłumaczy dziecku jego przebieg. Ponieważ jego zadanie odnosi się wyłącznie do dziecka, jego rola pozostaje dla dziecka przewidywalna.

Ciągłość jako podstawa zaufania

Poczucie bezpieczeństwa powstaje u dziecka przede wszystkim dzięki ciągłości — dzięki tej samej, znanej osobie, która pozostaje dostępna przez całe postępowanie, wyjaśnia jego kolejne kroki i towarzyszy dziecku, o ile jest to przewidziane, podczas wysłuchania przez sąd. Taka ciągłość może zbudować zaufanie. A zaufanie jest warunkiem tego, by dziecko swobodniej mówiło o tym, jak widzi swoją sytuację, i lepiej radziło sobie z całym postępowaniem.